Voor zorgverleners

HOMA-IR

Wat is HOMA-IR?

HOMA-IR combineert je nuchtere glucose en insuline tot één maat voor insulinegevoeligheid. Het laat zien hoe hard je lichaam moet werken om je bloedsuiker te regelen. Een lagere waarde betekent dat je cellen gevoelig reageren op insuline: gunstig voor je energie, gewicht en stofwisseling op lange termijn.

Klinisch kader

Berekening

HOMA-IR = (nuchtere glucose [mmol/L] × nuchtere insuline [mIU/L]) / 22,5 HOMA-β = (20 × insuline) / (glucose − 3,5), in % HOMA-S = 100 % / HOMA-IR

HOMA-IR schat de insulineresistentie op basis van nuchtere glucose en insuline; HOMA2-IR is de verfijnde versie van datzelfde model (Oxford). De index weerspiegelt vooral de basale, hepatische insulineresistentie en kan metabole ontregeling zichtbaar maken voordat de nuchtere glucose stijgt [2].

Er bestaat geen universele afkapwaarde voor HOMA-IR. Waarden variëren onder andere met leeftijd, BMI, populatie en gebruikte insuline-assay [1]. Bovendien zijn insuline-assays onvoldoende gestandaardiseerd en kent insuline een aanzienlijke intra-individuele variatie [3].

HOMA-IR wordt daarom best gebruikt voor risicogradatie en opvolging in de tijd, eerder dan als harde diagnostische drempel. Voor longitudinale opvolging wordt bij voorkeur binnen hetzelfde labo en met dezelfde assay gemeten [3].

Wat beweegt deze waarde?

Buikvet, weinig beweging, slaaptekort en veel bewerkte koolhydraten verminderen de insulinegevoeligheid geleidelijk.

Spieropbouw, regelmatige beweging, minder late snacks en betere slaap maken je cellen weer gevoeliger voor insuline over enkele maanden.

Wat dit verbindt

Ontwikkeld en getoetst met de medische adviesraad van Synapse.

Referenties

  1. Frigerio, F. et al. Capturing metabolic syndrome: new thresholds for insulin resistance and novel body composition indices. Int J Obes (Lond) 50, 654–661 (2026). doi.org/10.1038/s41366-025-01993-1
  2. ter Horst, K. W. et al. Insulin resistance in obesity can be reliably identified from fasting plasma insulin. Int J Obes (Lond) 39, 1703–1709 (2015). doi.org/10.1038/ijo.2015.125
  3. Isokuortti, E. et al. Use of HOMA-IR to diagnose non-alcoholic fatty liver disease: a population-based and inter-laboratory study. Diabetologia 60, 1873–1882 (2017). doi.org/10.1007/s00125-017-4340-1

De kleurzones zijn persoonlijk: ze hangen af van leeftijd, geslacht, risico en voorgeschiedenis, en staan in het rapport van de patiënt zelf.

Inzichten om met de patiënt te bespreken, geen diagnose-instrument.